Borçtan kurtulmanın tek bir doğru yolu yok. Ama yanlış sırayla ödeme yapmak, hem daha fazla faiz ödemenize hem de motivasyonunuzu kaybetmenize yol açar. Borç ödeme stratejileri arasında en çok tartışılan iki yöntem var: Avalanche (çığ) ve Snowball (kartopu). İkisi de aynı hedefe gider; farkı, hangi borcu önce kapatmanızı söylemelerinde. Aşağıda ikisini yan yana koyup, hangisinin sizin karakterinize ve borç tablonuza uyduğunu netleştiriyoruz.
Hangi yöntemi seçerseniz seçin, üç şey değişmez:
Yani fark sadece "hedef sıralaması"nda. Ekstra tutarı belirlemek içinse aylık nakit akışınızı bilmeniz gerekir; 50/30/20 gibi bütçe taksimi yaklaşımları ve günlük gider takibi tam bu noktada işe yarar. Ekstra ödeme kapasitesi olmadan hiçbir strateji çalışmaz.
Borçlarınızı faiz oranına göre sıralarsınız. En yüksek faizli borç önce kapanır, bakiyesi ne olursa olsun.
Kredi kartı gecikme faizi, nakit avans ve ihtiyaç kredisi gibi yüksek maliyetli kalemleriniz varsa Avalanche neredeyse tartışmasız daha akıllıdır. Kartlarınızın faiz ve ücret yapısını bilmiyorsanız, sıralamayı yapmadan önce kart karşılaştırması yapıp gerçek oranları not etmeniz gerekir.
Burada sıralama bakiyeye göre yapılır. En küçük borç önce kapanır, faizi düşük olsa bile.
Snowball'un asıl faydası şu: borç listesindeki kalem sayısı azalır. Beş yerine üç borcu takip etmek zihinsel yükü ciddi biçimde hafifletir.
| Kriter | Avalanche | Snowball |
|---|---|---|
| Sıralama ölçütü | En yüksek faiz | En küçük bakiye |
| Toplam faiz maliyeti | Daha düşük | Daha yüksek |
| İlk başarı hissi | Gecikebilir | Hızlı gelir |
| Kime uygun | Tabloya bakıp sabredebilene | Daha önce planı bırakmış olana |
| Risk | Motivasyon düşüşü | Fazla faiz ödemek |
Üç borcunuz olduğunu varsayın: küçük bir taksitli alışveriş bakiyesi düşük faizli, orta büyüklükte bir kredi kartı borcu çok yüksek faizli, bir de uzun vadeli tüketici kredisi orta faizli. Avalanche kart borcuna saldırır, Snowball taksitli alışverişi bitirir. Faiz farkı büyükse Avalanche'ın avantajı belirgin olur; faiz oranları birbirine yakınsa iki yöntem arasındaki maliyet farkı önemsiz hale gelir. Oranlar yakınsa Snowball'u seçmenin gerçek bir bedeli yoktur.
Çoğu kişi için en iyi çözüm ikisinin karışımıdır:
Acil durum fonunu yüksek faizli borç varken şişirmenin anlamı yok; sadece tampon olacak kadar bir tutar yeterlidir. Bu parayı vadesiz hesapta tutmak yerine, faiz getirili bir tasarruf hesabında değerlendirmek mantıklıdır. Aynı şekilde, hesap işletim ücretleri ve gereksiz banka masraflarını temizlemek her ay ekstra ödeme bütçenize doğrudan katkı yapar.